Raport: Nie zmienimy sądownictwa bez zmian w konstytucji

Według niego „w momencie, gdy doszło do sporów kompetencyjnych, to zła konstytucja te spory spotęgowała”. Jako przykład podał spór o rolę prezydenta w powoływaniu sędziów i o to, czy prezydent musi przyjąć ślubowanie od przedstawionych mu kandydatów na sędziów.

Dlatego, według rekomendacji WEI, prezydent powinien uzyskać większy wpływ na wybór sędziów, co „zwiększy pośredni udział narodu w procesie powoływania sędziów”. „Skoro prezydent ma silną pozycję demokratyczną, a jego mandat społeczny jest z pewnością najsilniejszy, to twierdzenie, że prezydenta włączyliśmy w proces powoływania sędziów tylko +prowizorycznie+ chyba nie ma mocnego uzasadnienia” – zaznaczył Gwiazdowski.

Podczas tegorocznych obchodów rocznicy Konstytucji 3 Maja prezydent Andrzej Duda powiedział, że chce, aby w sprawie konstytucji w przyszłym roku – w stulecie odzyskania niepodległości – odbyło się referendum i aby doszło do poważnej debaty na ten temat. Wiceszef Kancelarii Prezydenta Paweł Mucha powiedział ostatnio PAP, że w ramach przygotowań do referendum w sprawie zmian w konstytucji, które zaproponował prezydent Duda, odbędą się konsultacje we wszystkich miastach wojewódzkich.

„Dobrze byłoby tę debatę przyspieszyć, nie ma powodów czekać na rok przyszły po to tylko, aby odbyła się ona w okrągłą rocznicę” – zaznaczył Gwiazdowski. Dodał, że „konieczne zmiany muszą zostać dokonane jak najszybciej, żeby zapanowała pewna stabilizacja”.

W raporcie WEI przedstawiono także inne rekomendacje i postulaty, których spełnienie mogłoby poprawić sytuację wymiaru sprawiedliwości. Jak zaznaczono, nie wszystkie z tych propozycji wymagają zmiany konstytucji. Jedną z takich zmian, według WEI, powinno być sprawienie, aby postępowania w Krajowej Radzie Sądownictwa związane z wyłanianiem kandydatów na sędziów były jawne i np. transmitowane w internecie.

Innym rozwiązaniem mogłoby być powoływanie w drodze wyborów powszechnych tzw. sędziów pokoju, czyli sędziów, którzy rozstrzygają drobne sprawy np. o wykroczenia. Jak zaproponowano sędziowie ci powinni być wybierani w okręgach, w których mieliby orzekać. Kandydaci na takich sędziów – zdaniem WEI – powinni mieć ukończone 40 lat i czynnie wykonywać przez co najmniej 10 lat zawód prawniczy upoważniający do występowania w sądzie, albo przez taki okres wykładać prawo na uczelni posiadając co najmniej stopień doktora.

Zdaniem Gwiazdowskiego pierwszy skład nowego Sądu Najwyższego po zmianie konstytucji także mógłby zostać wybrany w wyborach powszechnych. „Oczywiście jest kwestia tego, jak określone zostałoby bierne prawo wyborcze w takim przypadku” – dodał. „Bez radykalnych działań w tym zakresie sądownictwu nie przywrócimy autorytetu” – podsumował prezes rady fundacji WEI.

Więcej informacji

Prawo

Podział prawa ze względu na metodę regulacji:
1) Prawo wewnętrzne: Prawo konstytucyjne, Prawo cywilne - reguluje relacje między podmiotami prawa w relacji poziomej, czyli żaden z podmiotów pozostających w stosunku prawnym nie jest władny narzucić swojej woli drugiej stronie (cywilnoprawna metoda regulacji).
Prawo pracy - reguluje stosunki między pracodawcą a pracownikiem, a także organizacjami pracowników (związki zawodowe) metodą w zasadzie cywilnoprawną, jednak z dużym zakresem norm semiimperatywnych służących wyznaczeniu minimalnego poziomu ochrony pracownika.
Prawo karne - jest zbiorem norm mających na celu eliminację zachowań aspołecznych najcięższej wagi poprzez zastosowanie sankcji kary. (karnoprawna metoda regulacji).
Prawo administracyjne - reguluje relacje między podmiotami w stosunku pionowym, tj. wówczas gdy jeden z podmiotów może władczo kształtować sytuację prawną drugiego podmiotu. (administracyjnoprawna metoda regulacji).
Prawo rodzinne i opiekuńcze
Prawo finansowe
2) Prawo międzynarodowe

Podział prawa ze względu na przedmiot regulacji:
prawo autorskie, prawo bankowe, prawo budowlane, prawo celne, prawo człowieka, prawo dziecka, prawo energetyczne, prawo kanoniczne, prawo konstytucyjne, prawo konfliktów zbrojnych, prawo lotnicze, prawo medyczne, prawo międzynarodowe, prawo naukowe, prawo o ruchu drogowym, prawo o szkolnictwie wyższym, prawo ochrony środowiska, prawo podatkowe, prawo prasowe, prawo rolne, prawo upadłościowe, prawo wyznaniowe.

Prawo jest wyrazem konieczności uporządkowania życia społecznego i poddania go pewnym regułom, by umożliwiało istnienie i możliwie należyte funkcjonowanie społeczności państwowej, bardzo zróżnicowanej, której członkowie mają odmienne potrze-by i aspiracje, w których dochodzi do rozmaitych konfliktów i zagrożeń, zarówno biologicznej jak i społecznej egzystencji grupy. Różne systemy norm prawnych wprowadzają element ładu we wzajemnych stosunkach między ludźmi. Normy prawne, podobnie jak powszechnie uznawane i akceptowane normy moralne, normy religijne czy nor-my obyczajowe nie mają jednak wyłączności na regulowanie ludzkich zachowań. Nie-mniej jednak prawo normuje dziś niemal wszystkie dziedziny życia społecznego.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *